Hortologia.eu - Facebook  gplus32

Zapisz

Pachnotka półkrzewiasta

pachnotkaPachnotka półkrzewiasta (Perilla frutescens) należy do roślin jednorocznych. Jednak mimo konieczności corocznego siewu bądź sadzenia, staje się ostatnio popularna. Dzieje się tak za sprawą mody na rośliny o ozdobnych liściach. Pachnotki cenione są szczególnie na Dalekim Wschodzie, gdzie występują naturalnie. Już polska nazwa wskazuje, że jest to roślina o dość przyjemnym zapachu wydzielanym przez liście po ich dotknięciu lub roztarciu. Określa się, że aromat pachnotki jest kombinacją woni mięty, kopru, anyżu i jabłka. W naszym kraju pachnotka jest typową rośliną ozdobną. Nie wykorzystuje się jej w innych celach, choć można np. zakupić jej olej.

Jajowate, piłkowane liście pachnotki wyrastają na łodygach osiągających długość 80-100 cm. W uprawie znajdują się przede wszystkim odmiany pachnotki o purpurowym zabarwieniu liści. Najpopularniejsza w Polsce jest 'Purple'. Kwiaty pachnotek nie mają większych wartości ozdobnych. Są dość drobne i pojawiają się w drugiej połowie lata.

Pachnotki mogą stanowić mocny akcent w ogrodzie, nie tylko ze względu na barwę, ale także na silne rozkrzewienie. Kolorystycznie doskonale komponują się z roślinami o kwiatach różowych lub czerwonych. Dopełnią też rabatę z gatunkami kwitnącymi na żółto i pomarańczowo. Sprawdzą się również jako mocny akcent z roślinami o szarym ulistnieniu.

W Indiach, Chinach i Japonii pachnotki uprawia się na nasiona, które stanowią cenny surowiec do pozyskiwania oleju. Odznacza się on dużą zawartością nienasyconych kwasów tłuszczowych, flawonoidów i antocyjanów. Uważa się, że olej zawiera dwukrotnie więcej kwasów omega-3, niż jest ich w rybach! Olej ten stosowany jest w kosmetyce i ma właściwości przeciwutleniające, przeciwzapalne, przeciwbakteryjne, przeciwwirusowe i przeciwalergiczne. Działa m.in. hamująco na rozwój bakterii powodującej trądzik młodzieńczy. Zwiększa elastyczność i jędrność skóry, przyspiesza gojenie ran. Zawartość różnych składników odpowiedzialnych za zapach pachnotki powoduje, że roślina ta ma także znaczenie w przemyśle perfumeryjnym.

Pachnotka w Azji jest także ceniona w kuchni. Liście stosuje się do potraw rybnych i owoców morza nie tylko ze względu na zapach, ale także na zawartość kwasu rozmarynowego, który m.in. łagodzi objawy alergii pokarmowej. Liście zawierają też dużo wapnia, potasu, witaminy A i C. Chińczycy lubią przyrządzać liście pachnotki, smażąc je z czosnkiem i warzywami. Z suszonych liści przygotowuje się herbatę. W Korei nasiona używane są podobnie jak nasiona sezamu.

JAK UPRAWIAĆ?

Nasiona (dostępne w handlu) wysiewa się w kwietniu pod osłonami. Można też kupić gotową rozsadę. Rośliny sadzi się do gruntu w drugiej połowie maja ze względu na wrażliwość na przymrozki. Dla pachnotek wybiera się miejsca słoneczne, glebę żyzną i próchniczną. Rośliny dobrze rozkrzewiają się po przycięciu, dlatego mogą być sadzone także wśród niższych gatunków.