Hortologia.eu - Facebook  gplus32

Zapisz

Szlumbergera - grudniowy kaktus

Szlumbergera

Pochodzi z górzystych obszarów Brazylii. W swej ojczyźnie zakwita późną wiosną, kiedy u nas kończy się jesień, a rozpoczyna zima, dlatego nazywany jest grudnikiem lub grudniowym kaktusem. Są to nazwy, pod którymi kryje się szlumbergera (syn. Zygocactus, Epiphyllum). Zwrot Epiphyllum pochodzi od greckich słów "epi"- na, "phyllon" liść i trafnie określa wygląd rośliny. Na końcach liściasto-spłaszczonych pędów grudnika wyrastają delikatne, kielichowate kwiaty.

Szlumbergera pochodzi z górzystych wybrzeży wschodniej Brazylii, gdzie rośnie jako epifit na pniach i gałęziach drzew, a także na skałach. Pędy rośliny są podzielone na zielone, podobne do liści człony. Odwrotnie jajowate odcinki mają na brzegu, z każdej strony, po 2 ząbki lub karbki, a w ich zagłębieniach pęczki szczeciniastych cierni. Pędy gromadzą wodę i asymilaty na wypadek suszy. Grudniowy kaktus zakwita u nas późną jesienią, w warunkach naturalnie skracającego się dnia. Roślina wydaje najwięcej pąków kwiatowych w temperaturze około 15°C i przy dużej ilości światła w ciągu krótkiego dnia. Dlatego w produkcji ogrodniczej kwitnienie grudnika można przyspieszyć stosując skracanie dnia przez zaciemnianie i chłodzenie roślin. Dzięki temu kwitnące rośliny dostępne są w sprzedaży już od połowy września.

W ogrodnictwie największe znaczenie mają szlumbergera ucięta (S. truncata) i S. russeliana. Pierwsza ma wzniesione pędy i karminowoczerwone kwiaty o wywiniętych płatkach. U drugiej pędy są zwieszone, a różowe kwiaty zaledwie lekko rozchylone. Oba gatunki zostały po raz pierwszy skrzyżowane w 1840 r. przez angielskiego hodowcę W. Buckleya, a otrzymane mieszańce S. x bukleyi nazwano na cześć hodowcy. Rośliny wyglądem przypominają szlumbergerę uciętą, ale są od niej znacznie ładniejsze z uwagi na ciekawy pokrój i większe, różowe, łososiowe, żółte, białe i dwubarwne kwiaty. Pierwszego grudnika o czysto żółtych kwiatach ('Gold Charm') uzyskano w Stanach Zjednoczonych. Wśród nowości godne uwagi są mieszańce S. x reginae o wyjątkowej sile wzrostu oraz bardzo dużych kwiatach i członach pędów. Asortyment grudników obejmuje obecnie ponad 1000 odmian, z czego 2/3 to rośliny o cechach szlumbergery uciętej. Grudnik jest ulubioną rośliną Australijczyków, o czym świadczy niemal 600 odmian wyhodowanych w kraju eukaliptusów.

PIELĘGNACJA

Szlumbergera potrzebuje do prawidłowego wzrostu dużej ilości światła, lecz źle znosi bezpośrednie nasłonecznienie. Odpowiednie będzie więc dla niej pomieszczenie ze światłem rozproszonym, o wschodniej lub północno-wschodniej wystawie. Roślina najlepiej się przyjmuje w przepuszczalnym i próchnicznym podłożu o pH 5,5-6,0, np. w torfie zmieszanym z piaskiem i ziemią kompostową lub liściową, w proporcjach 3:2:1. Grudnik jest sukulentem, dlatego na nadmierne podlewanie reaguje więdnięciem i zrzucaniem pędów i pąków kwiatowych. Częstość podlewania zależy od temperatury powietrza w pomieszczeniu. Im niższa temperatura, tym rzadziej podlewa się grudnika. Roślina potrzebuje więcej wody jedynie wiosną, w okresie przyrostu kolejnych członów. W tym czasie warto też zapewnić grudnikowi optymalną ilość składników pokarmowych przez nawożenie raz w tygodniu roztworem nawozu wieloskładnikowego. Latem grudnik wymaga dużej wilgotności powietrza i cienia, ponieważ silne nasłonecznienie sprawia, że jego pędy stają się sztywne i bladozielone. Od września roślinę można zacząć wprowadzać w spoczynek. W tym celu temperaturę pomieszczenia należy obniżyć do około 15°C lub przenieść roślinę do chłodnego pomieszczenia i ograniczyć podlewanie. W niskiej temperaturze kwiaty grudnika są intensywniej wybarwione. Z kolei odmiany o białych i żółtych kwiatach potrzebują w czasie kwitnienia temperatury 18°C, gdyż w niższej przyjmują różowy lub pomarańczowy odcień. Zimą roślinę wystarczy podlewać 1- 2 razy w tygodniu, kiedy widać, że ziemia jest zbyt sucha. Za oszczędne podlewanie grudnik odwdzięczy się obfitym kwitnieniem. Z chwilą pojawienia się pierwszych pąków kwiatowych temperaturę pomieszczenia podnosi się do 18°-20°C, a roślinę podlewa co drugi dzień. Po kwitnieniu pędy grudnika stają się matowo-zielone, co oznacza początek kolejnego okresu spoczynku, który trwa 2-3 miesiące, w warunkach oszczędnego podlewania i niskiej temperatury powietrza.

Szlumbergera dość wolno rośnie, dlatego wystarczy ją przesadzać nie częściej niż co 5 lat i tylko do nieco większych doniczek. Szybko rosnące okazy można otrzymać przez odmłodzenie grudnika z wierzchołków pędów z 2-3 członami, a szczepienie w klin na kaktusie peireskia (P. aculeata, P. bleo) daje ciekawe formy pienne. Odmłodzenie i szczepienie najlepiej będzie przeprowadzić w maju-czerwcu, w okresie kiedy grudnik rośnie i dobrze zrasta się z podkładką.

NAJCZĘSTSZE KŁOPOTY

W pielęgnacji grudnik nie sprawia większych kłopotów, jeśli ma zapewnione warunki do prawidłowego kwitnienia. Często zdarza się, że roślina mimo starannej pielęgnacji zrzuca wszystkie kwiaty i pąki. Przyczyną ich opadania może być nieodpowiednia temperatura powietrza, poniżej 15°C lub powyżej 20°C. W czasie kwitnienia rośliny nie wolno przestawiać, a nawet zmieniać ustawienia w stosunku do padających promieni słonecznych. Niekiedy grudniowy kaktus w ogóle nie zakwita z powodu braku wymaganego okresu spoczynku. Prawidłowe kwitnienie zapewnia przejście przez roślinę dwóch okresów spoczynku: jesiennego - przed kwitnieniem i zimowego - po kwitnieniu.

Tags: szlumbergera, kaktus, grudnik