Hortologia.eu - Facebook  gplus32

Zapisz

Cięcie letnie drzew ziarnkowych

Drzewa owocowe w swej naturalnej formie charakteryzują się genetycznie uwarunkowanym i dość zróżnicowanym kształtem i pokrojem korony. W większości przypadków naturalny kształt koron nie jest możliwy do przyjęcia i zastosowania w sadach i ogrodach działkowych. Drzewa nie cięte i nie formowane zaczynają wprawdzie wcześnie plonować, tworzą jednak korony o słabej konstrukcji, gdyż pędy tworzące szkielet korony wyrastają zwykle pod zbyt ostrym kątem i podczas owocowania (pod ciężarem owoców) łatwo odłamują się. Większość gatunków tworzy korony nadmiernie zagęszczone i w starszym wieku, wskutek niedostatku światła część konarów i gałęzi, znajdujących się w środkowej i dolnej części korony stopniowo zamiera.

Warunkiem prawidłowego wzrostu i regularnego, corocznego owocowania drzew oraz produkcji owoców wysokiej jakości jest zachowanie właściwych proporcji między wzrostem a owocowaniem. Regulowanie tych zależności przeprowadzamy poprzez formowanie i cięcie drzew.

Powszechnie uważa się, że cięcie drzew owocowych należy i można przeprowadzać tylko późną zimą lub wczesną wiosną, kiedy drzewa nie rozpoczęły jeszcze wegetacji (cięcie zimowe). Cięcie przeprowadzane w tym okresie nie zawsze zapewnia odpowiednie warunki do uzyskania owoców dobrej jakości. Dotyczy to jabłoni, a zwłaszcza odmian silnie rosnących i tworzących duże drzewa. Im wcześniej zostanie u tych drzew wykonane cięcie prześwietlające, tym więcej wyrasta w ich koronie silnych, jednorocznych pędów, które nazywamy wilkami. Najwięcej wilków wyrasta z pąków śpiących znajdujących się na konarach i grubszych gałęziach oraz w wierzchołkowej części drzewa. Pędy te bardzo skutecznie utrudniają przenikanie światła słonecznego do wnętrza korony. Tymczasem światło słoneczne jest niezbędnym czynnikiem wzrostu i owocowania drzew. Brak światła ogranicza wytwarzanie się rumieńca na jabłkach rosnących wewnątrz korony oraz wpływa na słabsze zawiązywanie się pąków kwiatowych na rok przyszły. W przypadku, gdy do liści dociera mniej niż 30% światła słonecznego pąki kwiatowe mogą być zakładane, są one jednak źle wykształcone. Nieliczne, zawiązane w tych warunkach owoce nie osiągają normalnych rozmiarów, nie posiadają rumieńca, a ich wartość jest mała. Otrzymanie wysokiego plonu i owoców dobrej jakości wymaga znacznie intensywniejszego, bezpośredniego oświetlenia liści. Przy oświetleniu 40-50% na jabłkach wykształca się bardzo słaby rumieniec. Dla bardzo dobrego wybar-wienia się owoców konieczne jest oświetlenie wynoszące około 70% intensywności bezpośredniego światła słonecznego. Takie warunki występują tylko na peryferyjnych częściach korony. Znacznie mniej wilków wyrasta na drzewach karłowych, dlatego też jabłka z drzew słabo rosnących są lepiej wybarwione niż z drzew na podkładkach silnie rosnących.

Cięcie letnie polega na usuwaniu nadmiaru silnych, tegorocznych przyrostów. Przyjmuje się, że podczas tego zabiegu można usunąć do 80% zbędnych pędów (wilków i długopędów) rosnących pionowo do góry. Pozostałe 20% to słabsze długopędy, wyrastające łukowato lub ukośnie, które należy pozostawić i wykorzystać do odnowienia korony czyli odtworzenia wycinanych gałęzi podczas prześwietlania drzew. Pozostawienie części długopędów w koronie jest konieczne, gdyż zapewnia utrzymanie równowagi w przebiegu procesów fizjologicznych drzewa. Całkowite wycięcie silnych pędów na drzewie może przynieść skutek odwrotny od zamierzonego, a mianowicie jabłka nie dorosną do wymaganej wielkości.

Wilki wyrastające na pniu i konarach możemy wyrywać ręką lub wycinać sekatorem. Wyrywanie wilków możemy wykonać tylko do końca czerwca - dopóki ich nasady nie są zdrewniałe. W późniejszym okresie należy je wycinać sekatorem na gładko, tak aby nie pozostawały czopy (kilkucentymetrowe odcinki pędów). Jeżeli pozostawimy krótkie czopy to w następnym roku z pąków położonych u ich podstawy wyrośnie jeden, a czasem dwa nowe pędy i zagęszczenie korony będzie jeszcze większe. Długopędy wyrastające obok jabłek należy skracać nad 4-5 liściem. Cięcie to poprawia znacznie jakość owoców, są one większe, znacznie lepiej wybarwione i lepiej się przechowują. Jabłka z drzew ciętych latem należy zbierać nieco wcześniej, bowiem dojrzewanie ich bywa o kilka dni przyspieszone.

Zaletą cięcia letniego jest zdecydowana poprawa wybarwienia jabłek. Systematycznie prowadzone cięcie letnie osłabia także wzrost wegetatywny drzew i może podnieść ich plenność, gdyż na drzewach ciętych, lepiej naświetlonych, tworzy się więcej pąków kwiatowych i zawiązuje więcej owoców. Wreszcie drzewa w ten sposób cięte wiosną wymagają tylko niewielkiej korekty podczas cięcia prześwietlającego, gdyż ich wzrost wegetatywny jest słabszy.

Aby cięcie letnie przyniosło zamierzony efekt musi być przeprowadzone w odpowiednim czasie. Przyjmuje się, że dla wytworzenia na jabłkach ładnego rumieńca potrzeba 2 do 4 tygodni. Zbyt wczesne wykonanie cięcia letniego jest zwykle mało skuteczne, gdyż szybko odrastające długopędy zagęszczą znów koronę. Wyjątek stanowi uprawiana jeszcze letnia odmiana Close, u której cięcie należy przeprowadzić już pod koniec czerwca lub na początku lipca, gdyż zbiór jabłek tej odmiany przypada zwykle w połowie lipca.

Dla jabłoni odmian: Delikates, Lobo, Spartan czy Cortland termin cięcia letniego przypada na koniec lipca i początek sierpnia. Natomiast od drugiej połowy sierpnia do drugiej połowy września można ciąć drzewa odmian zimowych jak: Jonagold, Gloster, Melrose i Idared.